Toyota Century V12: twaalf cilinders om zo weinig mogelijk te merken

Een vijf liter grote V12 achter een vrijwel rechtopstaande grille, met daarboven een hoekige motorkap: de Toyota Century presenteert zijn techniek zonder visueel machtsvertoon. De tweede generatie, geïntroduceerd in 1997, oogt eerder behoudend dan vooruitstrevend. Dat is geen onbedoelde tegenstelling. Terwijl veel exclusieve auto's hun bijzondere aandrijflijn nadrukkelijk laten horen en zien, moest deze Japanse limousine vooral rust bieden. Zijn kostbaarste technische eigenschap was juist bedoeld om onderweg nauwelijks aandacht op te eisen.

De Century verscheen oorspronkelijk in 1967 en groeide uit tot een representatieve auto voor de Japanse bestuurlijke en zakelijke top. Toyota ontwikkelde hem niet als internationaal antwoord op iedere nieuwe luxetrend, maar voor een publiek met eigen verwachtingen van waardigheid en comfort. Toen de tweede generatie kwam, bleef de herkenbare vormtaal daarom grotendeels overeind. De vrijwel horizontale lijnen, het formele dak en de bescheiden ornamentiek maakten continuïteit zichtbaar. Hier was vertrouwdheid een kwaliteit, geen probleem dat een ontwerper moest oplossen.

Onder die conservatieve buitenkant zat wel degelijk een technische breuk met het verleden. De eerdere V8 maakte plaats voor de 1GZ-FE, een 5,0-liter V12 die voor de Japanse markt werd opgegeven met 280 pk. Dat vermogen verklaart de keuze voor twaalf cilinders maar ten dele. Een V12 biedt van nature een zeer gelijkmatige loop, met dicht opeenvolgende arbeidsslagen en een gunstige balans. Daardoor kan de motor kracht leveren zonder dat iedere afzonderlijke verbrandingspuls zich nadrukkelijk aan de inzittenden opdringt.

Die motor stond niet op zichzelf. Achterwielaandrijving, een automatische transmissie en luchtvering pasten bij een auto die abrupte bewegingen zoveel mogelijk moest vermijden. Ook de inrichting laat zien waar de prioriteiten lagen: niet uitsluitend bij degene achter het stuur. De achterpassagiers kregen royaal ruimte en voorzieningen om hun zitcomfort te regelen. Kenmerkend is bovendien de wollen bekleding die op veel exemplaren te vinden is. Waar leer elders bijna automatisch als luxer geldt, bood textiel hier een zachte, minder gladde zit.

Voor liefhebbers zit de aantrekkingskracht juist in die afwijkende rangorde. De Century gebruikt een motorconfiguratie die meestal met prestige en prestaties wordt verbonden, maar zet haar in voor discretie. Tegelijk vraagt zo'n auto buiten zijn oorspronkelijke thuismarkt om een nuchtere blik. De tweede generatie is rechtsgestuurd en specifieke onderdelen, documentatie en specialistische kennis zijn niet overal vanzelfsprekend beschikbaar. Wie een exemplaar overweegt, doet er daarom goed aan niet alleen naar de motor te kijken, maar ook naar luchtvering, comfortelektronica en onderhoudshistorie.

De tweede generatie bleef tot 2017 in productie; zijn opvolger kreeg een V8 met hybride ondersteuning. Daarmee werd de V12-Century een afgesloten hoofdstuk, niet het begin van een steeds krachtigere modellenreeks. Dat maakt hem interessant zonder dat er een voorspelling over verzamelwaarde nodig is. Zijn betekenis ligt in de consequente uitvoering van één idee: technische verfijning hoeft geen spektakel te worden. Wie exclusiviteit vooral herkent aan snelheid, geluid of opvallende proporties, moet bij deze Toyota eenvoudigweg anders leren kijken.